Boyun Fıtığı

Boyun omurları arasındaki disklerin bozularak, çekirdeklerini çevreleyen annulus liflerinin yırtılmasıyla içlerindeki çekirdek yapının dışarıya taşması boyun fıtığı olarak tanımlanır.. Bu yırtılma sonucu sıklıkla aşağıdaki bulgular ortaya çıkar;

  • Başlangıç aşamasında boyun tutulması, boyun ağrısı-kramplar
  • Boyun, kol, el, sırt, bel, omuz gibi bölgelerde ağrı, ağrının yayılımı disk hernisinin lokalizasyonu ile değişir,
  • Ensede ağrı, kas spazmı, boyun hareketlerinde kısıtlılık,
  • Kollar ve/veya ellerde uyuşma hissi,
  • İlerlemiş ya da büyük disk hernilerinde kol kaslarında zayıflık, güçsüzlük,
  • Omurilik basısı olan hastalarda, omurilik hasarına bağlı kol ve bacaklarda güçsüzlük, felce giden durumlar.

Tanı

Boyun fıtığı olan hastalarda tanı magnetik rezonans görüntüleme (MR) ile konulur. Kemik basısı yada instabilite şüphesi olan hastalarda ise 2 yönlü grafiler, hareketli grafiler ve boyun tomografisi görüntülemeye eklenmelidir.

Tedavi

Boyun fıtıkları semptomatik tedavi ile çok iyi iyileşen, genellikle cerrahiye gereksinim olmayan fıtıklardır. Medikal tedavi ile ağrının azaltılması, beraberinde boyu hareketlerinin kısıtlanması genellikle başarı ile sonuçlanır. Sadece ağrı problemi olan hastalarda ağrı dayanılabilir düzeylerde ise 3 hafta medikal tedavi ile beklemek doğru olacaktır. Ancak çok şiddetli dayanılamayacak tarzda ağrılarda erken cerrahi kesin çözümdür.

Aşağıdaki durumlarda boyun fıtığında kesin cerrahi endikasyon konulur;

  • Her türlü tedaviye rağmen azalmayan şiddetli kol ağrısı,
  • Kolda güç kaybı
  • İlerleyen, kötüleşen güç kaybı
  • Omurilik hasarına bağlı kol ve bacaklarda aynı anda güç kaybı, yürüyüşte dengesizlik

Boyun fıtığında cerrahi genellikle ön taraftan yaklaşılarak gerçekleştirilir. Boşaltılan disk mesafesinin yerine kafes, disk protezi gibi hastaya bağlı olarak seçilecek materyaller konulur. İnstabilite tespit edilen olgularda ise kafeslere önden plaklar konularak destekleme yapılır.

Fıtığın Başlıca Sebepleri

Pasif işler ve ağır işler olarak 2 ana nedeni vardır.

Pasif işlerde (egzersiz işe başlama), Uzun süreli sabit (masa başı) işlerde çalışmaları.

zayıf insanlarda başı fazla öne eğmeye ve bu davranışı alışkanlık haline getirmeye bağlı olarak boyun fıtığı oluşabilir.
aşırı kilolu insanlarda ise genelde doğru ve dengeli oturmamaya bağlı bel fıtığı daha çok görünür
Ağır işler[değiştir | kaynağı değiştir] Özellikle bilinçsiz ev hanımlarında, ağır yükü bacaklarla değil de bel ile kaldırma nedeni ile bel fıtığı görünür.

Tedavi yöntemleri[değiştir | kaynağı değiştir] kültür fizik gibi fazla zorlayıcı olmayan yavaş hareketler ve yüzme gibi spor faliyetleri fıtığın gelişmesini engeller. Burada amaç omurları destekleyen kasların kuvetlenmesini sağlamaktır.

Bu tanım çok geneldir. Boyun fıtığı, bel fıtığı, mide fıtığı, göbek fıtığı, kasık fıtıkları, ameliyat yeri fıtıkları, gibi birçok fıtık tanımı vardır.

Bel fıtığı omurların arasındaki disk denen kıkırdak yapının yerinden çıkarak sinirlere doğru baskı oluşturması ile oluşur. Beyin cerrahisi bölümünün tedavi ettiği bir durumdur. Halk arasında siyatik de denir.

Diğer fıtık çeşitleri (çocukluk grubu hariç) genel cerrahi kapsamında olup tüm fıtıkların tedavisi nihayetinde cerrahi yolladır. En sık rastlananı kasık fıtıklarıdır (ingüinal herni). Kasık bölgesinde şişlik, ağrı ile kendini gösterir. Şişlik genellikle yatınca kaybolur.